Patroni bemowskich ulic #21 Wojciech Korfanty

W tym artykule przeczytasz między innymi o:

• patronie ulicy
• upamiętnieniu patrona

Wojciech Korfanty – przywódca narodowy Górnego Śląska i jeden z ojców niepodległej Polski

Wojciech Korfanty (ur. 20 kwietnia 1873 w Sadzawkach, zm. 17 sierpnia 1939 w Warszawie) był jednym z najważniejszych działaczy narodowych Górnego Śląska, chrześcijańskim demokratą i katolickim mężem stanu. Jego życie i działalność polityczna na trwałe wpisały się w historię Polski, a pośmiertnie został odznaczony Orderem Orła Białego.

Młodość i edukacja

Syn górnika Józefa i Karoliny z domu Klecha, Korfanty wychowywał się w rodzinie pielęgnującej wartości polskiego języka, katolickiej wiary i śląskiego obyczaju. Edukację rozpoczął w niemieckiej szkole ludowej w Siemianowicach, a następnie kontynuował w katowickim Gimnazjum Miejskim, gdzie poznał Konstantego Wolnego i założył tajne koło propagujące polską kulturę i literaturę.

Młody Korfanty wykazywał duże zainteresowanie sprawami narodowymi, co doprowadziło do jego relegowania w 1895 roku z klasy maturalnej za krytykę Ottona von Bismarcka. Dzięki interwencji posła Józefa Kościelskiego ukończył jednak szkołę i rozpoczął studia na Politechnice w Charlottenburgu, które następnie kontynuował na Uniwersytecie Wrocławskim i w Berlinie, gdzie zetknął się z życiem politycznym i dziennikarskim.

Działalność polityczna i narodowa

Od początku XX wieku Korfanty aktywnie angażował się w sprawy narodowe. Był członkiem Ligi Narodowej, współpracując z Romanem Dmowskim, a także redaktorem i właścicielem kilku gazet, w tym „Górnoślązaka” i „Polaka”, które propagowały polskość w regionie.

W latach 1903–1912 oraz 1918 pełnił funkcję posła do Reichstagu i pruskiego Landtagu, w których przystąpił do Koła Polskiego, broniąc praw narodowych i socjalnych Ślązaków. W 1918 roku jako komisarz Naczelnej Rady Ludowej w Poznaniu odegrał kluczową rolę w organizacji powstania wielkopolskiego i tworzeniu armii wielkopolskiej.

Górny Śląsk i powstania śląskie

Wojciech Korfanty był przede wszystkim symbolem walki o polskość Górnego Śląska. Jako Polski Komisarz Plebiscytowy w 1920 roku agitował ludność regionu do głosowania za przyłączeniem Śląska do Polski. Po niekorzystnej interpretacji wyników plebiscytu zorganizował i stanął na czele III powstania śląskiego, które zakończyło się sukcesem i przyczyniło do przyłączenia części Górnego Śląska do odrodzonej Polski.

Kariera w odrodzonej Polsce

Po 1922 roku Korfanty był posłem na Sejm I i II kadencji, związany z Chrześcijańską Demokracją. W 1922 został desygnowany na premiera, jednak wobec sprzeciwu Józefa Piłsudskiego nie objął tego urzędu. W kolejnych latach pełnił funkcję wicepremiera w rządzie Wincentego Witosa oraz działał jako redaktor i właściciel gazet „Rzeczpospolita” i „Polonia”. Po przewrocie majowym w 1926 roku przeszedł do opozycji wobec sanacji.

W latach 30. Korfanty był wielokrotnie prześladowany. W 1930 roku aresztowano go w ramach tzw. procesu brzeskiego, gdzie był maltretowany fizycznie i psychicznie. Mimo represji pozostawał niezłomny i kontynuował działalność polityczną w opozycji wobec rządu.

Ostatnie lata i śmierć

W 1935 roku, zagrożony kolejnym aresztowaniem, wyemigrował do Czechosłowacji, kontynuując działalność polityczną w polskiej chadecji i opozycji wobec sanacji. Po powrocie do Polski w 1939 został aresztowany i osadzony na Pawiaku, gdzie jego stan zdrowia uległ dramatycznemu pogorszeniu. Po uwolnieniu zmarł 17 sierpnia 1939 roku w szpitalu św. Józefa w Warszawie, zaledwie kilka tygodni przed wybuchem II wojny światowej. Pogrzeb Korfantego w Katowicach zgromadził ćwierć miliona osób.

Życie prywatne

Korfanty był żonaty z Elżbietą Szprotówną, z którą miał czworo dzieci: Halżkę, Zbigniewa, Marię i Witolda. Rodzina po jego śmierci wyemigrowała, a żona wróciła do Katowic w 1945 roku.

Dziedzictwo

Wojciech Korfanty pozostaje symbolem walki o polskość Śląska i jedną z kluczowych postaci w historii niepodległej Polski. Jego życie to przykład niezłomności, odwagi politycznej i głębokiego przywiązania do wartości chrześcijańskich i narodowych. Pośmiertnie uhonorowany został najwyższym polskim odznaczeniem – Orderem Orła Białego.